1. یادداشتها
  2. یادداشت
  3.  آیا ما منزوی هستیم؟

کد خبر: 15795

 آیا ما منزوی هستیم؟

محمود سریع‌القلم

آیا ما منزوی هستیم؟

پاسخ کوتاه: بستگی به شعاع دایره ­ای دارد که در آن زندگی و معاشرت می­کنیم.

همکاری تعریف می کرد: “در دوران دانشجویی، با چند دوست تصمیم گرفتیم سفر کنیم و ایالتِ یوتا را کشف کنیم. روزی وقتی در رستورانی مشغولِ صبحانه بودیم، مردی حدود ۷۰ ساله از میز جانبی که به نظر روستایی می­ آمد از من پرسید: به چه زبانی صحبت می­کنید؟ گفتم فارسی. با چهره­ ای متعجب گفت: این چه زبانی است؟ گفتم زبان مردم ایران. تحیّر او بیشتر شد. دودل بود که سوال سوم را بپرسد، اما یک دفعه گفت: ایران در آیداهو است؟ او را به میز خود دعوت کردم و درس ­هایی از جغرافیا برای او بازگو نمودم.”

جغرافیای زندگی انسان در سرنوشت او و اطرافیان او تأثیر بسزایی می­گذارد و چه بسا تعیین کننده است. اگر محمدرضا شاه به­ جای دبیرستانی در سوییس به دبیرستانی در مصر فرستاده شده بود، شاید سرنوشتِ ایران گونه ­ای دیگر رقم می­خورد. آن مرد در یوتا معلوم است که چیزی خارج از روستای خود نمی­داند، حتی به ایالت ­های مجاور نیز سفر نکرده چه برسد تا اینکه سررشته ­ای از تاریخ و جغرافیای آسیا داشته باشد.

در صنعت هوایی، ۲۵ میلیون و در توریسم ۱۰۰ میلیون شغل بخاطر کرونا در معرض مخاطره است.اوضاع اقتصادی در جهان زمانی بهبود پیدا می­کند که مردم «اطمینان ذهنی و روانی» پیدا کنند که «بیرون آمدن» ایمن است. شرکت ­های فن آوری با استفاده از هوشِ مصنوعی «درحال حاضر» مشغول طراحی لوازمی هستند که مسافر از زمانی که در فرودگاه از تاکسی پیاده می­شود تا وقتی که در مقصد از فرودگاه خارج می­شود، برای تشریفاتِ سفر به هیچ وسیله ­ای دست نزند.ده ­ها شرکت در پی راه­ هایی هستند که سیستم خودپرداز بانک­ها برچیده شود و همه از روی تلفن همراه خود عموم عملیات بانکی را انجام دهند.

در جهان امروز، جغرافیای فکری مهم­تر از جغرافیای سرزمینی است. در عین حال، انزوای فکری بدتر از انزوای جغرافیایی است. جغرافیای فکری شامل همه اقشار می­شود: مهندس، پزشک، استاد دانشگاه، کارآفرین، نماینده مجلس، صنعت­گر، مدیر، معلم و بانکدار. اما شعاع جغرافیای فکری افرادی که فکر می­کنند و تصمیم می­گیرند از همه مهم­تر است چون آنچه مستقیم مشاهده می­کنند، تجربه می­کنند و در معرض قرار می­گیرند در استنباط و استنتاج آنان تأثیر جدی دارد تنها عنصری که می­تواند املاحِ ته ­نشین شده­ ی ذهن را تکان دهد، افزایش شعاع دایره­ ی زندگی، تعامل و یادگیری است. در چه شرایطی کودک زیر ده سال زبان می ­آموزد، شنا یاد می­گیرد و با موسیقی آشنا می­شود؟ وقتی­ که شعاعِ فکر پدر و مادرِ، حداقل سی سال را در بر گیرد. از کودک شش ساله انتظاری نیست که به اتکاء خود شنا بیاموزد. تاریخ اقتصادی اروپا به وضوح معرّف این واقعیت است که «فرصتِ اتصالات» به کشورهای دیگر و حتی قاره ­های دیگر، زمینه­ ساز بزرگ­ تر شدن افق فکری و جغرافیای فکرِ کارآفرینان شد. معاشرت و تبادل نظر با افراد تکراری و ثابت، شعاع فکر را نیز با زنجیر قفل و متوقف می­کند. بی ­دلیل نیست در دانشکده­ های مختلف دانشگاه ­های کلیدی جهان، همیشه چند نفر «استاد مهمان» از کشورهای دیگر حضوردارند تا شعاع فکرِ دانشجو و اساتید وسیع­تر شود. چگونه یک فرد یا شرکت یا بنگاه یا محقق یا مهندس یا پزشک یا نماینده مجلس یا مدیر و یا کارآفرین دائماً می­تواند جغرافیای فکر خود را گسترش دهد؟ با افراد جدیدی که معاشرت می­کند، از سیستم ­ها و تشکیلاتی که بازدید می­کند، از بیوگرافی و تجربیات جدیدی که مطالعه می­کند و از «فکرجدیدی» که باید شعاع اندیشه را همواره گسترش دهد. روان­شناسان اجماع دارند که انسان ۹۰درصدِ آنچه می­گوید و بدان عمل می­کند از ناخودآگاه اوست. اگر در رسوبات ناخودآگاه، تشکیک نشود، خانه تکانی نشود، سوال نشود، داده ­های نوین وارد نشود، نباید منتظرِ خروجی جدید بود.

وقتی کاردینال­ های واتیکان، فیزیک، شیمی، ریاضیات، روان­شناسی و اقتصاد هم خواندند، وارد دنیاهای جدیدی شدند و تفاسیر آنان از خلقت، دین، جامعه، گذشته و آینده وسیع­تر شد. اگر فردی برای موزه­ ی «Prado» در مادرید چند روز وقت بگذارد و عظمتِ هنر و زیبایی را درک کند، متوجه می­شود برای یک زندگی معقول، ضرورتی به تصاحب ۲۰۰۰۰ سکه نیست.شاید کلیدی ­ترین خدمتی که یک دولت نسبت به مردم خود و به پرسنل خود و به خصوص پرسنل سیاسی و امنیتی خود می­تواند عرضه کند، این است که «فرصت ­های مقایسه» را برای آنها فراهم آورد و شعاع دوایر فکری آنها را وسیع­ تر کند.

انزوای سیاسی به­ تدریج توهم می آورد؛ انزوای فکری، فقر؛ و انزوای معاشرتی، هر دو.

 

 

گزارش خطا / تخلف

نوع تخلف یا مشکل را مشخص کنید *
Select an option
توضیحات *
Fill out this field

مطالب مرتبط

دیدگاه شما چیست؟

آخرین اخبار
پربحث ترین اخبار
یادداشت
فهرست